MH17, Gaza en de oppervlakkige kakafonie van Twitter.

De afgelopen dagen heb ik, zoals velen, het nieuws op de voet gevolgd. MH17. Gaza. Het meest verschrikkelijke nieuws werd overtroffen door nog verschrikkelijkere details. Onschuldige mensen werden het slachtoffer van twee vechtende partijen. De nabijheid van de vliegramp komt hard aan. Ongeveer 1 op de 100.000 Nederlanders zat in dat vliegtuig. Aangenomen dat het sociale netwerk van iemand uit ongeveer 350 personen bestaat, dan is de kans groot dat in jouw netwerk zich iemand bevond die iemand in die vlucht verloren heeft. Zo dichtbij. Via sociale media bereikten ons ooggetuigenverslagen van de rampplek. Verslaggever Olaf Koens doet onder andere op twitter op onvoorstelbare wijze verslag van het onvoorstelbare. En waar twitter zijn kracht tentoonsprijdt, laat het ook zijn zwakte zien. Twitter geeft een platform aan iedereen die iets wil zeggen en de behoefte aan een publiek heeft. Iedere gek met een mening kan die daar spuien. Net als op Facebook trouwens. Dat een ramp als MH17 de tongen losmaakt snap ik. Ook ik heb erover gepraat. Geredeneerd. Het proberen te begrijpen.  Maar juist dat is wat er niet gebeurt. Een korte toer langs trending hashtags (zoekbare woorden met zo’n #) laat zien dat er onnavolgbare behoefte is om te laten zien dat je in rouw bent. Je avatar (profielplaatje) op zwart, digitale rouwlintjes of Facebook-kaarsjes. Het gaat niet meer om rouw of medeleven, het gaat om laten zien dat je rouwt of medeleven toont. Door de kakafonie van geluiden is de stilte niet meer hoorbaar. Op zich is dit niet verrassend, niet het melden waard. Maar het laat goed zien hoe groot de vreselijke willekeur en oppervlakkigheid van social media soms is. Op een paar lieve vrienden na is er niemand die zich druk maakt over wat er op de Gazastrook gebeurt. Vorige week konden we het nieuwsbericht lezen dat er na een raketaanval op het strand vier jongetjes omkwamen. De eerste raket liet ze in paniek vluchten, waarna er doelbewust een tweede raket op ze af werd gevuurd. Het bewust vermoorden van kinderen, vergelijkbaar met MH17, maar geen facebookkaarsje of zwarte twitteravatar te bekennen. Shock, rouw, medeleven of grote bezorgdheid telt niet meer, het gaat om meedoen met de menigte. Vandaag is Gaza geen mode. Misschien morgen. Het tweede punt wat ik aan wil snijden vind ik veel erger. Talloze meningen over wat Rutte, Timmermans en het leger moeten doen. Ingrijpen, de dode landgenoten naar huis brengen, hardere woorden uit slaan, de rebellen de oorlog verklaren. Flarden informatie worden uit context gerukt, niet gecontroleerd en misbruikt voor de eigen mening.

Bs2VS6HIcAA2Vl8 Een voorbeeld. Er verscheen een foto waar een rebellencommandant een knuffelaapje ophoudt tussen een aantal kerels met bivakmutsen. De wereld was al snel te klein. Het verhaal is echter groter dan de foto. De man met de aap sprak zijn afschuw uit. Hij zei letterlijk: “Deze klootzakken moeten zien wie zij hebben neergehaald. Aan wie hier aanwezig: zie dit!” Vervolgens zet hij zijn pet af, en slaat een kruis. Zie de context op youtube. Overigens is dit natuurlijk ook een filmpje dat uit zijn context is getrokken. Wellicht is dit een charmeoffensief van deze commandant met als einddoel om ons ervan te overtuigen dat ze hier niets mee te maken hebben. Ik weet het niet. En daarom zeg ik er niets over. Ik kan op basis van de informatie die ik krijg niet bepalen wie de daders zijn, en wat ik moet vinden van de pro-Russische rebellen, de zelfbenoemde president van Donetsk, Kiev, Putin, Rutte of Timmermans. Propaganda is van alle tijden. De Amerikanen wijzen naar de Russen, de Russen ontkennen. Kiev wijst naar Donetsk, Donetsk naar Kiev. Wij wijzen naar Rutte, en Rutte houdt zijn mond. En ik denk dat dat terecht is. Timmermans vliegt ondertussen de wereld over om onze belangen te behartigen. Van Oekraïne naar de VN Veiligheidsraad. Timmermans is een diplomaat, hij begrijpt hoe de hazen lopen. Ik ben dat niet. Ik vertrouw daarom op Timmermans, net als Rutte dat doet.

Timmermans De afgelopen dagen zingt op de sociale media de oproep rond om vooral in te grijpen. Laten we het leger sturen. Er zijn al dagen journalisten ter plaatste, waarom dan geen Nederlandse reddingswerkers? Ik wil kort ingaan op de laatste punt. Het ergste wat er kan gebeuren als je daar komt zonder toestemming is dat je weggestuurd wordt. Voor een journalist is dat een acceptabel risico. Een dagdeel ter plaatste zijn geeft immers een goed beeld van de situatie, je kunt een verhaal schrijven. Voor een reddingswerker is dat risico het niet waard. Er moeten instanties overtuigd worden dat ze daar mogen zijn en dat kost tijd. Daarom duurt het langer voordat ze er zijn. Het is maar een simpel voorbeeld van een situatie waar we mee te maken hebben. En als dit conflict zich inderdaad uitstrekt over de as die van het westen tot in moskou loopt, dan krijgen we nog wel met ingewikkelerde situaties te maken. Daarom roep ik op om vooral na te blijven denken. Wees kritisch naar de informatie die je krijgt. En wees spaarzaam met een mening. We zijn geen politici, geen buitenland experts, geen vliegtuigcrashteam. Dat hoeft ook niet. Je hoeft geen mening te hebben. En als je dat wel wil, zorg dan dat je geïnformeerd bent. Lees meer dan de telegraaf, meer dan twitter, meer dan Russische, Amerikaanse, Israëlische of Palestijnse propaganda. Maar bovenal, denk na.

Advertenties

Over Steven Geurts

Leraar en bioloog. Blogt over onderwijs, politiek en natuur op https://stevengeurts.wordpress.com/. Is in zijn vrije tijd met verrekijker op pad. Blogt over vogels kijken op https://stevenkijktvogels.wordpress.com/
Dit bericht werd geplaatst in Media en getagged met , , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

3 reacties op MH17, Gaza en de oppervlakkige kakafonie van Twitter.

  1. jitse zegt:

    Goed stuk, waar ik me erg in kan vinden.

  2. Lilian zegt:

    Steven, als ik zo goed kon verwoorden wat ik dacht en de ander het ook nog kon begrijoen dan had ik het geschreven. Complimenten, watveen gave en ik deel jou werkelijkheid en zienswijze

  3. Saskia zegt:

    Hoi Steven. Wat een goed stuk heb je geschreven!
    Je beschrijft dat, wat al heel snel na de ramp van de MH17 door me heen ging: “En Gaza dan?!!
    Al die kinderen die daar gedood zijn de afgelopen dagen…, die verdienen net zo’n aandacht.” En gister bij het zien van de hele ceremonie dacht ik: “die slachtoffers in Gaza, en vooral de kinderen, verdienen eigenlijk net zo’n eerbetoon…” (wat niet wegneemt dat ik het indrukwekkend en respectvol naar de slachtoffers toe vond).
    Op fb heb ik dus ook een kaarsje gezet voor de slachtoffers van Mh17 én voor de slachtoffers in Gaza, vooral voor al die kinderen, en voor de slachtoffers in Syrie…
    Ook het 2e punt dat je beschrijft: mee eens!
    Ik deel je visie en dank dat je dit hebt geschreven.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s