Uit De Klas: De Nakijkcommissie

“Joh Steven, ik wil gaan experimenten met leerlingen die elkaars werk nakijken, sta jij daar achter?” vroeg een collega me onlangs. “Natuurlijk,” zei ik, “sterker nog, ik doe dat zelf ook!” Het maakte me pijnlijk bewust van de deuren van mijn klaslokaal: ik experimenteer regelmatig, praat er wel over met mijn directe collega´s, maar kan dus veel meer delen met anderen. Bij deze dus, mijn ervaring met de nakijkcommissie.

De nakijkcommissie begon als een idee van docente Nederlands Iris Driessen (@irismp), en na een uitwisseling op twitter met onder andere @FransDroog, @RPvanBakel en @___pi begon ik enthousiast te worden. Frans scheef er een aanstekelijk blog over en ik besloot “het” maar gewoon te gaan doen.

Met de nakijkcommissie worden aan het begin van het proefwerk leerlingen willekeurig geselecteerd die de nakijkcommissie gaan vormen. Zij maken op de gang, met hun boek en elkaar als hulpmiddel, een antwoordmodel. Dat antwoordmodel controleer ik en vul eventueel aan. De les erna kijken deze leerlingen met behulp van het antwoordmodel de toetsen van hun klasgenoten na en voorzien ze van feedback. Ik check steekproefsgewijs hoe dat is gegaan, voer de cijfers in en een les later bespreken de nakijkers de toetsen in kleine groepjes met hun klasgenoten.

Een experiment met een vijfde klas eind vorig schooljaar verliep positief. De nakijkers kregen toen geen cijfer, de rest van de klas wel. Dit jaar heb ik het experiment groter gemaakt en uitgerold over al mijn vierde klassen. En dat bevalt erg goed. De meerwaarde is drieledig:

  1. De leerlingen krijgen gerichtere feedback. De nakijkers hebben meer tijd om iedere toets van feedback te voorzien en die feedback vervolgens mondeling te bespreken. Ik kan dat met 30 toetsen per klas niet.
  2. Het scheelt mij tijd, bovendien heb ik een grondige hekel aan nakijken.
  3. De nakijkers leren er ontzettend veel van.

Met name het grotere leerrendement spreekt mij ontzettend aan. Bij iedere evaluatie met de nakijkcommissie stel ik de vraag of ze nog wat geleerd hebben. Ze geven aan dat ze een beter begrip gekregen hebben van de stof, ze leren om andere gedachtegangen te volgen en ze verbeteren hun eigen toetsvaardigheden: het begrijpen van toetsopbouw, moeilijkheid, puntenverdeling, wat er verwacht wordt bij welke vraag. Daarnaast wordt er sámen geleerd. “Zie je wel! Het was toch A. Hebben we het lang over gehad!” Leerlingen leren tijdens de toets. Hoe mooi kan het zijn?

Ik worstel soms met de tijd: ik heb geen Z-uren, B-uren, Dalton-uren, vrije-keuze-uren of hoe die dingen dan ook heten. Meestal probeer ik een van de lessen na de toets zo in te richten dat ik geen nieuwe stof behandel, zodat de commissie aan het werk kan gaan zonder een achterstand op te lopen. Voor de afgelopen kerstvakantie lukte me dat niet meer, waarop de commissieleden aanboden om het 8e uur te blijven!

Ook vind ik de waardering voor de commissieleden lastig. Frans benoemt in zijn blog een aantal opties. Ik heb dit jaar voor de standaard 8 gekozen, waar ik vanaf wijk als ik veel fouten in antwoordmodel en/of nagekeken werk vind. Het nadeel hiervan vind ik dat ik slecht kan onderbouwen waarom het een 8 is en geen 9 of een 10. Anders worden de cijfers te hoog? Tja. Ik ben benieuwd naar jullie ervaringen hiermee.

Samenvattend, ik ben enthousiast. Ik vind de nakijkcommissie een prachtige vorm om van summatief toetsen óók formatief toetsen te maken. Het is een hele mooie middenweg. Bijkomend voordeel van dit allemaal, de nakijkcommissie kan alleen maar werken als je vertrouwen stelt in je leerlingen en je leerlingen vertrouwen durven stellen in elkaar. Vertrouwen, verantwoordelijkheid, vaardigheden én vakkennis in één werkvorm. Sign me up!

Advertenties

Over Steven Geurts

Leraar en bioloog. Blogt over onderwijs, politiek en natuur op https://stevengeurts.wordpress.com/. Is in zijn vrije tijd met verrekijker op pad. Blogt over vogels kijken op https://stevenkijktvogels.wordpress.com/
Dit bericht werd geplaatst in Uit de klas. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s